Article on other languages:
- Propionsäure
- Προπιονικό_οξύ
- Propionic_acid
- Ácido_propílico
- Acide_propanoïque
- Acido_propionico
- プロピオン酸
- Acidum_propionicum
- Propionskābe
- Kwas_propionowy
- Propanal
- Пропионовая_кислота
- Propansyra
- Axít_prôpionic
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
| Propaanzuur | |
|---|---|
| Structuurformule en molecuulmodel | |
 Structuurformule |
|
| Algemeen | |
| Molecuulformule | C2H5COOH |
| IUPAC |
propaanzuur
|
| Andere namen |
propionzuur
|
| Molmassa | 74,08 g/mol |
| SMILES |
CCC(=O)O
|
| CAS-nummer | 79-09-4 |
| EG-nummer | 201-176-3 |
| Beschrijving | kleurloze vloeistof met een karakteristieke geur |
| Vergelijkbaar met | 1-propanol, mierenzuur, ethaanzuur, boterzuur |
| Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen | |
 C, corrosief |
|
| Carcinogeen | nee |
| Risico (R) en veiligheid (S) | R-zinnen: R34 S-zinnen: S1/2, S23, S36, S45 |
| Omgang | damp niet ademen en contact vermijden (propaanzuur veroorzaakt brandwonden) |
| Opslag | vanwege de brandbaarheid weghouden van hitte en open vlammen |
| VN-nummer | (IATA) 1848, (ADR) 2924 |
| MAC-waarde | 31 mg/m3 |
| LD50 (ratten) | (oraal) 2600 mg/kg (parenteraal) 3500 mg/kg |
| LD50 (konijnen) | (dermaal) 500 mg/kg |
| Fysische eigenschappen | |
| Aggregatietoestand | vloeibaar |
| Kleur | kleurloos |
| Dichtheid | 0,992 g/cm³ |
| Smeltpunt | -23 °C |
| Kookpunt | 141 °C |
| Vlampunt | 54 °C |
| Dampdruk | 500 Pa |
| Viscositeit | 10 Pa·s |
| Thermodynamische eigenschappen | |
| Evenwichtsconstanten | pKa = 4,87 |
| Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar) | |
Propaanzuur, regelmatig ook wel propionzuur genoemd, is een organisch zuur met een onaangename geur. Propaanzuur is voor het eerst beschreven in 1844 door Gottlieb als restproduct bij de afbraak van suiker. In de jaren er na werd propaanzuur door verschillende scheikundigen telkens op een andere manier gemaakt, zonder dat ze doorhadden dat het om dezelfde stof ging. In 1847 ontdekte Jean-Baptiste Dumas dat al deze nieuwe stoffen dezelfde waren en noemde de stof propionzuur naar het Griekse “protos” en “pion”, dat “eerste” en “vet” betekent, omdat het het kleinste carbonzuur was dat een aantal eigenschappen van een vet combineerde. Zo vormt het een schuimende zeep met kaliumhydroxide en laat het een vetlaagje achter op zout water.
Inhoud |
Voorkomen
Propaanzuur komt voor in sommige etherische oliën, zweet en veel harde kaassoorten. De gaten in sommige kaassoorten worden veroorzaakt door bacteriën die koolstofdioxide en propaanzuur maken.
Synthese
In vetten en olie ontstaat het in het afbraakproces. Langere vetzuren worden door enzymen of oxidatie in kleinere moleculen geknipt waarbij propaanzuur als tussenstap ontstaat.
Voor industrieel gebruik wordt propaanzuur gemaakt door propanal met lucht te laten oxideren. Dit gebeurt bij een temperatuur van 40 à 50 *C met kobalt- of mangaanzouten als katalysator.
Gebruik
Zuiver propaanzuur en haar zouten worden gebruikt als conserveermiddel in levensmiddelen:
- E280 - Propaanzuur
- E281 - Natriumpropanoaat
- E282 - Calciumpropanoaat
- E283 - Kaliumpropanoaat
Esters van propaanzuur worden gebruikt als geurstof, smaakstof en als oplosmiddel.
Verder is propaanzuur een belangrijke uitgangsstof voor de synthese van vele andere verbindingen, waaronder geneesmiddelen en bestrijdingsmiddelen.
Externe link
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|
 |
Carbonzuren | |
|---|---|---|
|
Monocarbonzuren : Acetylsalicylzuur · Acrylzuur · Alkeencarbonzuur· Arachidinezuur · Arachidonzuur · Azijnzuur · Benzoëzuur · Boterzuur · Capronzuur · Caprylzuur · Caprinezuur · Erucazuur · Laurinezuur · Linolzuur · Alfa-linoleenzuur · Gamma-linoleenzuur · Melkzuur · Mierenzuur · Myristinezuur · Oliezuur · Palmitinezuur · Palmitoleïnezuur · Propionzuur · Salicylzuur · Stearinezuur · Valeriaanzuur |
||