Monofyletisch

Article on other languages:

del.icio.us del.icio.us
Digg Digg
Furl Furl
Reddit Reddit
Rojo Rojo
Add to OnlyWire
Monofyletisch

In de biologie en in het bijzonder de taxonomie noemt men een groepering van organismen (een taxon) monofyletisch of holofyletisch als aangenomen mag worden dat

  1. de laatste gemeenschappelijke voorouder van alle tot die groep behorende organismen zelf ook tot het taxon behoort
  2. alle afstammelingen ervan in de groep geplaatst zijn

Een taxon dat niet aan voorwaarde 1. voldoet wordt polyfyletisch genoemd.
Een taxon dat wel aan 1. maar niet aan 2. voldoet wordt parafyletisch genoemd.

Een taxon 'vleugeldieren' dat zou bestaan uit vogels, vleermuizen en insecten zou polyfyletisch zijn omdat de stamvader van die groepen zelf geen 'vleugeldier' is.

Een goed voorbeeld van een taxon dat niet aan de tweede eis voldoet is de klasse Reptilia in de traditionele interpretatie. Dit taxon bevatte traditioneel de schildpadden, hagedissen, slangen, tuatara's, krokodillen, dinosauriërs en zoogdierreptielen. Zij hebben allemaal wel een gezamenlijke voorouder die traditioneel ook reptiel is, maar de vogels bijvoorbeeld stammen daar ook vanaf, omdat zij uit een groep reptielen ontstaan zijn. De Reptilia zijn dus een parafyletische groep tenzij de vogels er ook bij geteld worden, en ook de zoogdieren aangezien zij van zoogdierreptielen afstammen. Dan zouden de Reptilia dan weer bij de Amphibia moeten worden gerekend om dit dan monofyletisch te maken en deze zouden dan weer bij de Pisces moeten worden gerekend om ervan een monofyletisch taxon te maken enzovoort enzovoort.

In de moderne taxonomie streeft men er zo veel mogelijk naar alleen met monofyletische taxa te werken. Veel vroegere indelingen worden daarom als verouderd beschouwd. De mogelijkheid om het DNA van organismen te vergelijken heeft dit proces van herziening in een stroomversnelling gebracht.

Volgens de traditionele evolutionair-systematische definitie is de bepalende eigenschap voor monofylie enkel het afgeleid zijn van een enkele voorouder, waarbij deze voorouder tot de groep behoort. De moderne cladistische definitie van monofylie, waarbij de groep dus ook alle afstammelingen moet bevatten, stelt het begrip echter gelijk aan het oudere begrip holofylie. Sommige auteurs verkiezen het gebruik van de term holofylie.

 

This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.